Meisjesbesnijdenis heeft niet alleen lichamelijke gevolgen.

Vrouwelijke genitale verminking richt niet alleen lichamelijke schade aan. Er zijn aanwijzingen dat het ook negatieve gevolgen kan hebben op psychisch, sociaal en relationeel gebied. Erick Vloeberghs, werkzaam bij Pharos, vertelt over het onderzoek dat hiernaar wordt gedaan. Wat zijn de bevindingen tot nu toe?

Inmiddels is er informatie verzameld onder een gedifferentieerde groep vrouwen. Ze zijn afkomstig uit Soedan, Somalië, Eritrea, Sierra Leone en Ethiopië. De leeftijd van de respondenten (een groep van 66 vrouwen) varieert van 18 tot 69 jaar. De leeftijd waarop men naar Nederland emigreerde verschilt van nul tot 61 jaar oud. Een aantal ondervraagden is in Nederland geboren. De leeftijd waarop de besnijdenis plaatsvond verschilt van 1 maand na de geboorte tot 15 jaar oud. De groep respondenten bestaat uit ongehuwde, getrouwde en gescheiden vrouwen als weduwes.

Eerste conclusie
De meest voorkomende klachten zijn boosheid, zich buitengesloten voelen en isolement. De leeftijd waarop de besnijdenis plaatsvond en de manier waarop dit gebeurde blijkt van groot belang bij het ontstaan van klachten. In een aantal gevallen is meisjesbesnijdenis van grote invloed geweest op het gezinsleven. Bij minstens één respondent heeft de besnijdenis en met name stress rondom seksualiteit tot een scheiding geleid. Er doen zich duidelijk veel problemen voor op relationeel gebied vanwege de pijn bij het vrijen en de inzet die het van de partner vergt om zich hieraan aan te passen.
Een respondent vertelt: ‘De besneden vrouw voelt zo veel pijn tijdens de seks. Ze kan haar man slaan, wegduwen of krabben van de pijn. Ik duwde mijn man altijd weg met mijn been. Sommige mannen kunnen dan terug slaan want ze kunnen denken dat de vrouw hen niet wil of iets dergelijks.’
Vooral geïnfibuleerde vrouwen geven aan klachten te hebben naar aanleiding van de besnijdenis, de eerste huwelijksnacht of de bevalling. Ook het eerste bezoek aan een zorgverlener in Nederland wordt soms als traumatiserend ervaren. Respondenten noemen nachtmerries, spanning en nare herinneringen als een steeds terugkerende klacht.

Overige kennis
Het onderzoek levert ook bruikbare informatie over het belang van religie en het culturele component. En het is duidelijk geworden hoe groot de rol van mannen is. Vrouwen met een partner die goed weet om te gaan met de pijn tijdens seks, hebben minder psychische, sociale of psychoseksuele klachten.

De definitieve resultaten van het onderzoek zullen in het najaar van 2009 worden gepubliceerd.